Odoo xabarni ikki kanalda yuboradi. SMS oldindan toʻlangan kreditlar bilan ishlaydi va bitta xabarga sigʻadigan belgilar soni alifboga bogʻliq. WhatsApp esa Meta hisobi, tasdiqlangan shablon va 24 soatlik muloqot oynasi qoidasi bilan ishlaydi. Oʻzbekiston Odoo SMS roʻyxatida bor, lekin reklama xabari uchun oldindan rozilik talab qilinadi.
Doʻkon buyurtma yoʻlga chiqqanini mijozga bildirmoqchi. Xat koʻpincha oʻqilmaydi, qoʻngʻiroq esa vaqt oladi, shuning uchun qisqa xabar qulay koʻrinadi. Odoo bunday xabar uchun ikki yoʻl beradi: SMS va WhatsApp. Ular oʻxshash koʻrinsa ham, toʻlov tartibi, cheklovlari va qoidalari butunlay boshqacha.
SMS Marketing ilovasi Odoo ochiq kod omborida bor, WhatsApp ilovasi esa yoʻq va hujjat uni Enterprise nashrining ilovasi deb ataydi.
SMS: kredit bilan ishlaydi
Odoo ning tayyor SMS xizmati oldindan toʻlanadigan kreditlar bilan ishlaydi. Har yuborishda baza hisobidan kredit yechiladi, sarf esa qabul qiluvchi mamlakatiga va xabar uzunligiga bogʻliq. Kredit sotib olinmasa, xabar ketmaydi.
Boshlash uchun hisob roʻyxatdan oʻtkaziladi: telefon raqamiga kelgan kod kiritiladi, soʻng 3 dan 11 gacha harf va raqamdan iborat joʻnatuvchi nomi tanlanadi. Nomni keyin oʻzgartirib boʻlmaydi, tanlanmasa xabar qisqa raqamdan ketadi. Hujjatning savol-javob sahifasidan uch qoida amaliy ahamiyatga ega.
- Qabul qiluvchi SMS ga javob yoza olmaydi.
- Bir necha xabar birga yuborilsa, kredit hammasiga yetmaguncha birortasi ham ketmaydi.
- Notoʻgʻri formatdagi raqamga kredit sarflanmaydi, lekin notoʻgʻri odamga ketgan xabar uchun kredit yoʻqoladi.
Obunani bekor qilish havolasini xabarga qoʻshish mumkin, lekin havola ham belgilar qatoriga kiradi va xarajatni oshiradi. Xabardagi havolalar kuzatiladi, bosilganlar soni alohida roʻyxatda koʻrinadi. Xabar darrov yuboriladi, kelgusi vaqtga qoʻyiladi yoki bir necha raqamga sinov sifatida joʻnatiladi.
Qabul qiluvchilar xuddi pochta xatidagidek tanlanadi: pochta roʻyxati orqali yoki filtr bilan, masalan faqat bitta mamlakatdagi kontaktlar va qora roʻyxatda boʻlmaganlar. Mijoz obunani bekor qilsa, raqami qora roʻyxatga tushadi, roʻyxatni qoʻlda toʻldirish va boshqa tizimdan olib kelish ham mumkin. Har yuborilgan xabar mijoz kartochkasidagi yozishmada saqlanadi, shuning uchun sotuvchi mijoz qaysi aksiyani olganini koʻra oladi.
Bitta SMS necha belgi: alifbo xarajatni oʻzgartiradi
SMS ikki formatdan birida yuboriladi, chegaralar esa har birida boshqa.
| Format | Bitta xabarda | Koʻp qismli xabarning bir qismida |
|---|---|---|
| GSM7 | 160 belgi | 153 belgi |
| Unicode | 70 belgi | 67 belgi |
GSM7 lotin harflari, raqamlar va bir qancha belgilarni qamraydi. Roʻyxatda yoʻq bitta belgi butun xabarni Unicode ga oʻtkazadi. Xabar chegaradan oshsa, bir necha qismga boʻlinadi va har qism alohida SMS sifatida hisoblanadi, Odoo esa matn ostida necha SMS ketishini koʻrsatib turadi.
Bu oʻzbek matni uchun muhim. Hujjatdagi GSM7 jadvalida oddiy tutuq belgisi bor, lekin oʻ va gʻ harflarini beradigan maxsus belgilar ham, kirill harflari ham yoʻq. Demak toʻgʻri imloda yozilgan lotin matn yoki kirill matn Unicode boʻladi. Bu tahririyat xulosasi, jadval rasmini koʻrib chiqishdan chiqarilgan.
Gipotetik hisob: 150 belgilik xabar GSM7 da bitta SMS boʻladi. Xuddi shu matn Unicode ga oʻtsa, u 67 belgilik qismlarga boʻlinadi. Ikki qism 134 belgini sigʻdiradi, qolgan 16 belgi uchun uchinchi qism kerak, shunda bitta xabar uchun uchta SMS hisoblanadi. Shuning uchun matn uzunligini alifbo bilan birga rejalashtirish kerak, aks holda bir xil xabar kutilganidan ancha koʻp kredit sarflaydi.
Twilio va Oʻzbekiston roʻyxati
Odoo ning tayyor xizmati qonunlari qatʼiyroq baʼzi mamlakatlarda ishlamasligi mumkin, bunday holda Twilio ulanadi. Twilio alohida hisob: unda virtual raqam olinadi, kreditlar Odoo dan emas, Twilio dan sotib olinadi. Sinov hisobi faqat Twilio konsolida tasdiqlangan raqamlarga yuboradi, AQSh va Kanada kabi mamlakatlarda esa avval roʻyxatdan oʻtish kerak va buni Odoo emas, yuboruvchining oʻzi bajaradi.
Bir nechta raqam boʻlsa, Odoo mijoz mamlakatiga mos raqamni tanlaydi, topilmasa roʻyxatdagi birinchisini oladi. Odoo 19 yangiliklarida Twilio qayd etilgan, lekin yozuvda bu imkon 17.0 dan beri mavjudligi aytilgan.
Endi Oʻzbekiston holati. Odoo ning SMS xizmati sahifasida davlatlar roʻyxati bor va «Unsupported» belgisi Odoo u davlatga SMS yubora olmasligini bildiradi. Oʻzbekiston bu roʻyxatda qoʻllab-quvvatlanadigan davlatlar qatorida turibdi, joʻnatuvchi nomi ustuni ham «Supported» deb belgilangan. Qoʻshni Qozogʻiston va Rossiya esa «Unsupported» deb koʻrsatilgan. Bu 2026 yil 20 oktyabrda koʻrilgan holat. Sahifa Odoo yubora olishini koʻrsatadi, xabar abonentga yetib borishi esa mahalliy operator qoidalariga bogʻliq va manbalarda tasdiqlanmagan.
WhatsApp: Meta hisobi, shablon va 24 soatlik oyna
WhatsApp ulanishi Odoo ning oʻz xizmati emas, u Meta ning WhatsApp Business Platform xizmati ustiga quriladi. Hujjat aniq aytadi: shaxsiy hisob va oddiy WhatsApp Business ilovasi hisobi mos kelmaydi, faqat Business Platform hisobi ishlaydi. Sozlash Meta tomonda boshlanadi, telefon raqami qoʻshilganda esa Meta toʻlov usulini talab qiladi, bu uning firibgarlikka qarshi tekshiruvi.
Ishga tushirish tartibi taxminan shunday.
- Meta da biznes hisobi va dasturchi hisobi ochiladi.
- Dasturchi panelida ilova yaratilib, unga WhatsApp mahsuloti qoʻshiladi.
- Meta ning test raqami bilan aloqa tekshiriladi, u besh qabul qiluvchigacha yuboradi.
- Hisob maʼlumotlari Odoo ga kiritiladi va Meta da qayta chaqiruv manzili ulanadi.
- Vaqtinchalik kalit doimiy kalitga almashtiriladi, aks holda sessiya tugagani haqida xato chiqadi.
- Ilova jonli rejimga oʻtkaziladi, buning uchun maxfiylik siyosati havolasi talab qilinadi.
Birinchi xabar odatda shablon boʻladi. Shablon uch toifadan biriga kiradi: marketing, utility, yaʼni buyurtma yoki hisobga oid xabar, va autentifikatsiya, yaʼni bir martalik kod. Toifa notoʻgʻri tanlansa, Meta shablonni rad etishi mumkin. Matnda raqamlangan oʻrinbosarlar turadi va ular Odoo dagi maydonlardan toʻladi, masalan mijoz ismi yoki hisob raqami. Meta tasdiqlagach, shablon Odoo da sinxronlanadi va undan foydalanish mumkin.
Meta ning oʻz qoidasi ikki narsani belgilaydi. Birinchisi: Meta yetkazilgan har xabar uchun toifa va qabul qiluvchi bozoriga qarab alohida hisob yuritadi, Oʻzbekiston uning toʻlov jadvalida «Osiyo-Tinch okeani qolgan qismi» guruhida alohida bozor sifatida turadi. Ikkinchisi: mijoz yozganda 24 soatlik muloqot oynasi ochiladi, oyna ochiq paytda shablonsiz javob berish mumkin, yopilgach esa faqat tasdiqlangan shablon yuboriladi.
Gipotetik misol. Mijoz juma kuni soat 18:00 da savol yozdi. Shablonsiz javob shanba 18:00 gacha mumkin. Dushanba ertalab javob bermoqchi boʻlsangiz, oyna yopilgan va shablon kerak boʻladi. Mijoz yana yozsa, oyna qaytadan ochiladi.
Shablonga tugmalar ham qoʻshiladi: tezkor javob, saytga oʻtish yoki qoʻngʻiroq qilish. Shablon sarlavhasi matn, rasm, video, hujjat yoki joylashuv boʻlishi mumkin. Hujjat boʻlimlar uchun alohida WhatsApp hisoblari ochishni ham tavsiya qiladi, shunda yozishmalar chalkashmaydi.
Odoo da suhbat tartibi ham bor. Kompaniya birinchi yozsa va mijoz 15 kun ichida javob bersa, Discuss da suhbat oynasi ochiladi, mijoz oʻzi yozsa kanal operatorlari guruh suhbatiga tushadi. Avtomatik kampaniyada SMS va WhatsApp alohida qadamlar. Hisobotda SMS qadami faqat yuborilgan va bosilganlar sonini, WhatsApp qadami esa ochilgan va javob berilganlarni ham koʻrsatadi.
SMS yoki WhatsApp: qaysi biri qachon
| Mezon | SMS | |
|---|---|---|
| Hisob | Odoo kreditlari yoki Twilio | Meta ning Business Platform hisobi |
| Javob | Qabul qiluvchi javob yoza olmaydi | Mijoz javob yozadi, suhbat Discuss da ochiladi |
| Matn qoidasi | Belgi chegarasi va alifbo | Meta tasdiqlagan shablon va 24 soatlik oyna |
| Nashr | Ilova ochiq omborda bor | Enterprise ilovasi |
| Qamrov | Oddiy telefon ham qabul qiladi | Mijozda WhatsApp boʻlishi kerak |
SMS oddiy telefonga ham yetib boradi, lekin suhbat bermaydi, WhatsApp esa suhbatga imkon beradi, ammo Meta qoidalariga va shablon tasdigʻiga boʻysunadi. Qisqa va bir tomonlama eslatma uchun SMS, savol-javob kutiladigan holat uchun WhatsApp mantiqliroq koʻrinadi. Bu tahririyat xulosasi.
Qonun: reklama xabari uchun oldindan rozilik
Oʻzbekistonda reklama xabari uchun abonentning oldindan roziligi kerak: «Reklama toʻgʻrisida»gi qonunning 30-moddasi telekommunikatsiya xizmati koʻrsatilayotganda reklamani tarqatishga faqat abonent oldindan rozilik bergan taqdirda yoʻl qoʻyadi. Prezidentning 2026 yil 15 iyuldagi PQ-265 qarori 1 noyabrdan SMS orqali taklif yuboruvchidan yozma yoki elektron rozilik talab qiladi va reklama qoʻngʻiroqlari hamda xabarnomalarini soat 18.00 dan 09.00 gacha tarqatishni taqiqlaydi. Bu maqola yozilgan kuni qarorning bu talablari hali kuchga kirmagan.
Odoo ning obunani bekor qilish havolasi bu rozilikning oʻrnini bosmaydi: u rozilikdan keyin chiqish imkonini beradi, rozilikni oldindan olishni esa tashkilotning oʻzi taʼminlashi kerak. Bu tahririyat oʻqishi. Qaror matni SMS va mobil aloqani nomlaydi, WhatsApp kabi messenjerlar haqida alohida qoida topilmadi, shuning uchun bu savol ochiq qoladi.
Odoo 19 va 20 da nima qoʻshildi
WhatsApp Odoo 19 da boshqa ilovalarga kira boshladi.
- Hisob ilovasida qarz eslatma bosqichlarini WhatsApp orqali yuborish.
- Kalendar uchrashuvi eslatmasini ishtirokchilarga WhatsApp da joʻnatish.
- Ombor ilovasida yetkazib berish xabarini WhatsApp orqali yuborish.
- Imzo soʻrovini WhatsApp orqali yuborish.
Odoo 20 bu yoʻnalishni davom ettirdi va SMS ni ham yangiladi.
- SMS ni kelgusi vaqtga rejalash va shablonga dinamik oʻrinbosarlar qoʻyish.
- WhatsApp da interaktiv shablonlar, nomli parametrlar va shablonga standart qabul qiluvchi qoʻshish.
- WhatsApp raqamini Odoo ning oʻzidan bloklash va Meta hisobini tasdiqlash jarayonining soddalashishi.
- Tashlab ketilgan savat, xodimlar smenasi va kassa kvitansiyasi uchun WhatsApp xabarlari.
- Saytdagi tugma orqali mijozning bir bosishda WhatsApp suhbatini boshlashi.
Amalda nima qilish mumkin
Quyidagi bandlar hujjat talabi emas, manbalardan chiqarilgan tahririyat mulohazasi.
- SMS yuborishdan oldin roʻyxatdagi raqamlar boʻyicha reklamaga rozilik olinganini va uni isbotlash mumkinligini tekshiring.
- Matnni Odoo ning belgilar hisoblagichida oʻqib, alifbo tanlovi SMS soniga qanday taʼsir qilishini oldindan koʻring.
- Joʻnatuvchi nomini birinchi kreditni sotib olishdan oldin oʻylab tanlang, chunki keyin oʻzgartirib boʻlmaydi.
- WhatsApp uchun Meta tomonidagi tayyorgarlikni, yaʼni biznes hisobi, toʻlov usuli va maxfiylik siyosati havolasini oldindan hal qiling.
- Shablon toifasini ehtiyotkorlik bilan tanlang, chunki notoʻgʻri toifa rad etilishiga olib keladi.
SMS va WhatsApp bir ishni bajaradi, lekin boshqa qoidalar bilan: biri kredit va belgi hisobiga, ikkinchisi shablon va muloqot oynasiga tayanadi. Shuning uchun kanal xabar turiga qarab tanlanadi. Oʻzingizga savol bering: mijozga birinchi xabar ketishidan oldin uning roziligi olinganini qayerdan koʻrsata olasiz?
Asosiy atamalar
- SMS
- Telefon raqamiga yuboriladigan qisqa matnli xabar. Uni internetsiz oddiy telefon ham qabul qiladi.
- Kredit
- Odoo SMS xizmati uchun oldindan sotib olinadigan hisob. Har xabar yuborilganda undan yechiladi.
- Joʻnatuvchi nomi
- SMS da raqam oʻrnida koʻrinadigan 3 dan 11 gacha belgili nom. Uni bir marta tanlanib, keyin oʻzgartirib boʻlmaydi.
- GSM7
- SMS ning odatiy formati. Unda bitta xabarga 160 belgigacha sigʻadi, lekin faqat cheklangan belgilar toʻplami ishlatiladi.
- Unicode
- Kengaytirilgan belgilar formati. U kirill va maxsus belgilarni qoʻllaydi, ammo bitta xabarga 70 belgigacha sigʻadi.
- Twilio
- Alohida xorijiy xizmat. Odoo ning oʻz SMS xizmati ishlamaydigan joylarda u orqali xabar yuboriladi.
- WhatsApp Business Platform
- Meta ning kompaniyalar uchun WhatsApp xizmati. Odoo faqat shu xizmat bilan ulanadi, oddiy shaxsiy hisob mos kelmaydi.
- Shablon
- Meta tasdiqlagan tayyor xabar matni. Unda mijoz ismi kabi oʻrinlar Odoo dagi maʼlumotdan toʻladi.
- 24 soatlik muloqot oynasi
- Mijoz yozganidan keyin ochiladigan vaqt. Shu paytda shablonsiz javob berish mumkin.
- Rozilik
- Odam reklama xabari olishga oldindan bergan ruxsati. Uni isbotlash mumkin boʻlishi kerak.
Manbalar
Maqola quyidagi manbalarga tayanadi:
- Odoo S.A., «SMS Marketing», Odoo 20.0 hujjatlari, odoo.com. https://www.odoo.com/documentation/20.0/applications/marketing/sms_marketing.html (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Odoo S.A., «Basic SMS setup», SMS Marketing boʻlimi, Odoo 20.0 hujjatlari, odoo.com. https://www.odoo.com/documentation/20.0/applications/marketing/sms_marketing/sms_configuration.html (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Odoo S.A., «SMS FAQ», SMS Marketing boʻlimi, Odoo 20.0 hujjatlari, odoo.com. https://www.odoo.com/documentation/20.0/applications/marketing/sms_marketing/pricing_and_faq.html (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Odoo S.A., «SMS via Twilio», SMS Marketing boʻlimi, Odoo 20.0 hujjatlari, odoo.com. https://www.odoo.com/documentation/20.0/applications/marketing/sms_marketing/twilio.html (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Odoo S.A., «Odoo SMS - FAQ», davlatlar roʻyxati, iap-services.odoo.com. https://iap-services.odoo.com/iap/sms/pricing (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Odoo S.A., «WhatsApp», Odoo 20.0 hujjatlari, odoo.com. https://www.odoo.com/documentation/20.0/applications/productivity/whatsapp.html (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Meta Platforms, «WhatsApp Business Platform», hisob-kitob va muloqot oynasi boʻlimi, developers.facebook.com. https://developers.facebook.com/documentation/business-messaging/whatsapp/pricing (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Odoo S.A., «Odoo 19 Release Notes», 2025 yil sentyabr, boʻlimlar WhatsApp va General, odoo.com. https://www.odoo.com/odoo-19-release-notes (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Odoo S.A., «Odoo 20 Release Notes», 2026 yil sentyabr, boʻlimlar WhatsApp va General, odoo.com. https://www.odoo.com/odoo-20-release-notes (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Odoo S.A., «Campaign metrics», Marketing Automation boʻlimi, Odoo 20.0 hujjatlari, odoo.com. https://www.odoo.com/documentation/20.0/applications/marketing/marketing_automation/understanding_metrics.html (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2026 yil 15 iyuldagi PQ-265-son qarori, IV boʻlim 11-band, lex.uz. https://lex.uz/uz/docs/-8329406 (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Oʻzbekiston Respublikasining «Reklama toʻgʻrisida»gi Qonuni, OʻRQ-776, 2022 yil 7 iyun, 30-modda, lex.uz. https://lex.uz/uz/docs/-6052631 (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Odoo S.A., odoo/odoo ombori, 20.0 shoxi, addons papkasi roʻyxati, github.com. https://github.com/odoo/odoo/tree/20.0/addons (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Odoo S.A., «Create SMS messages», SMS Marketing boʻlimi, Odoo 20.0 hujjatlari, odoo.com. https://www.odoo.com/documentation/20.0/applications/marketing/sms_marketing/create_sms.html (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Odoo S.A., «Mailing lists and blacklists», SMS Marketing boʻlimi, Odoo 20.0 hujjatlari, odoo.com. https://www.odoo.com/documentation/20.0/applications/marketing/sms_marketing/mailing_lists_blacklists.html (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)