Chatter — Odoo dagi deyarli har bir yozuvning yonida turadigan muloqot oynasi. Unda xabar yuboriladi, ichki izoh qoldiriladi, eslatma rejalashtiriladi va oʻzgarishlar tarixi saqlanadi. Eng koʻp xato xabar bilan izohni almashtirishda boʻladi, chunki xabar kuzatuvchilarning hammasiga, jumladan mijozga ham ketadi. Discuss ilovasi esa yozuvga bogʻlanmagan umumiy suhbatlar va kanallar uchun.
Faraz qiling, mijoz hisob-fakturadagi summaga eʼtiroz bildirdi. Buxgalter unga xat yozdi, sotuvchi telefonda gaplashdi, direktor esa ichki fikrini ogʻzaki aytdi. Uch haftadan keyin bu gap qayerda ketgani esda qolmaydi. Odoo bu muammoga oddiy javob beradi: yozishma yozuvning oʻziga yopishtirib qoʻyiladi. Qaysi hisob-faktura haqida, kim, qachon va nima degani shu yozuvning yonidagi oynada koʻrinib turadi, shuning uchun uch hafta oʻtgach ham tarixni yigʻib oʻtirish shart boʻlmaydi.
Chatter: har yozuvning oʻz suhbat daftari
Odoo ning rasmiy hujjati chatter ni shunday taʼriflaydi: u butun Odoo boʻylab mavjud, aloqani tezlashtiradi, kuzatuvchanlikni saqlaydi va jamoa aʼzolari orasida javobgarlikni kuchaytiradi. Chatter oynasi bazadagi deyarli har yozuvda bor va ichki xodimlar bilan ham, tashqi kontaktlar bilan ham muloqot qilish imkonini beradi.
Oynaning ichida beshta narsa bor: oʻzgarishlar tarixi, xabar, ichki izoh, eslatma va fayl. Tarix oʻzi toʻlib boradi: yozuvda biror narsa oʻzgarsa, chatterga sana va oʻzgarish tafsilotlari yoziladi. Hujjatdagi misol: foydalanuvchi kontaktning elektron manzilini almashtirsa, chatterda oʻzgarish sanasi, eski manzil va yangi manzil qoladi. Yozuv fayldan import qilingan yoki tizim oʻzi oʻzgartirgan boʻlsa, oʻzgarish biror xodim nomiga emas, OdooBot nomiga yoziladi.
Bu tarixni toʻliq audit izi deb oʻylamaslik kerak. Hujjat uni yozuvdagi yangilanish va tahrirlar daftari deb ataydi, audit tizimi haqida bu sahifada gapirmaydi. Bu tahririyat izohi. Kundalik ish uchun daftar yetarli: kim qachon nimani almashtirgani koʻrinib turadi.
Chatter vaqt oʻtishi bilan uzayadi. Hujjatning oʻzi buni tan oladi va xabar hamda izohlar ichidan soʻz boʻyicha qidirishni taklif qiladi. Faol buyurtmada yoki uzoq davom etgan murojaatda yozuvlar yuzlab boʻlib ketishi mumkin, shuning uchun qidiruv va filtr kundalik ishning bir qismiga aylanadi.
Xabar va ichki izoh: eng koʻp xato shu yerda
Chatterning yuqorisida uchta tugma bor: xabar yuborish, ichki izoh qoldirish va eslatma rejalashtirish. Ularning farqini bilmaslik eng qimmat xatolarning manbai. Quyidagi jadval farqni koʻrsatadi.
| Amal | Kimga koʻrinadi | Qachon ishlatiladi |
|---|---|---|
| Xabar yuborish | Kuzatuvchilarning hammasiga, jumladan tashqi kontaktlarga ham yetadi | Mijoz yoki yetkazib beruvchi bilan yozishma |
| Ichki izoh | Faqat ichki foydalanuvchilarga ochiq | Jamoa ichidagi fikr, eslatma, kelishuv |
| Eslatma | Tayinlangan odamga, muddati bilan | Kimdir bajarishi kerak boʻlgan keyingi ish |
Kuzatuvchi — yozuv yangilanganda xabardor qilinadigan foydalanuvchi yoki kontakt. Yozuvni yaratgan yoki unga tayinlangan odam oʻzi kuzatuvchi boʻladi, muhim joyi esa shu: xabar yuborilganda kuzatuvchilarning hammasi avtomatik qabul qiluvchiga aylanadi. Hujjat buni alohida ogohlantirishga chiqargan: biror kuzatuvchi xabarni olmasligi kerak boʻlsa, uni xabar yuborishdan oldin kuzatuvchilar roʻyxatidan chiqarish yoki ichki izoh qoldirish kerak.
Gipotetik misol. Hisob-fakturada uch kuzatuvchi bor: sotuvchi, buxgalter va mijozning kontakt shaxsi, buxgalter esa ichki fikr yozmoqchi: «mijoz bu summani uchinchi marta eʼtiroz qilyapti». Agar u xabar yuborsa, bu gap mijozning pochtasiga ham tushadi. Ichki izoh esa mijozga ketmaydi, uni faqat ichki foydalanuvchilar koʻradi. Xato bir tugmani bosishda sodir boʻladi, oqibati esa mijozning ishonchida seziladi.
Ichki izohda yana bir nozik joy bor. Izohda tashqi kontaktni belgilash mumkin, shunda u izohning mazmunini, biriktirilgan fayllari bilan, elektron xatda oladi. Kontakt javob yozsa, javob chatterga tushadi va kontakt kuzatuvchiga aylanadi, lekin u chatterning butun tarixini koʻra olmaydi, faqat kuzatuvchi sozlamasiga yoki bevosita belgilanganiga mos xabarlarni oladi.
Yuborilgan xabarni tahrirlash mumkin, lekin tahrirlangan variant qabul qiluvchiga qayta yuborilmaydi. Administrator huquqidagi foydalanuvchi istalgan xabarni, boshqalar esa faqat oʻzi yozgan xabarni tahrirlaydi. Demak, xato ketgan xabarni chatterda tuzatish mijozning pochtasidagi nusxani tuzatmaydi, u oʻsha xato holida qoladi.
Chatter tashqi xizmatlar bilan ham ulanishi mumkin. Hujjat ikkita integratsiyani nomlaydi: WhatsApp va Google Translate. WhatsApp faqat Enterprise nashrida bor, Community nashrida ishlamaydi, shablonlari esa ishlatishdan oldin tasdiqdan oʻtishi kerak. Google Translate uchun esa alohida kalit yaratiladi va Google bilan toʻlov hisobi kerak. Yaʼni bu qulayliklar oʻz-oʻzidan yoqilmaydi, ularni sozlash lozim.
Chatterda yana uch qulaylik bor. Xabarlarni soʻz boʻyicha qidirish mumkin: topilgan natijada «oʻtish» tugmasi kerakli xabarga olib boradi. Fayl chatterga sudrab tashlanadi va yozuvga ulangan holda saqlanadi, uni yozuvga kirish huquqi bor har kim yuklab oladi. Toʻliq xat oynasida tayyor shablonni tanlash mumkin.
Bitta hisob-faktura chatterini ketma-ketlikda tasavvur qilaylik. Bu gipotetik tarix, ammo har qatordagi amal hujjatdagi imkoniyatga mos.
| Qadam | Chatterga nima tushadi | Kimga koʻrinadi |
|---|---|---|
| Sotuvchi hisob-faktura yaratadi | Yaratgan odam kuzatuvchi boʻladi | Ichki foydalanuvchilar |
| Buxgalter mijozga xabar yuboradi | Xat kuzatuvchilarga ketadi | Ichki foydalanuvchilar va tashqi kontakt |
| Buxgalter ichki izoh qoldiradi | Izoh faqat ichkarida qoladi | Ichki foydalanuvchilar |
| Sotuvchi uch kundan keyin qoʻngʻiroq qoʻyadi | Eslatma muddati bilan paydo boʻladi | Tayinlangan odam |
| Qoʻngʻiroq bajariladi | Eslatma tafsiloti bilan yozuvga aylanadi | Ichki foydalanuvchilar |
| Summa oʻzgaradi | Sana, eski va yangi qiymat yoziladi | Ichki foydalanuvchilar |
Eslatma: chatter ichidagi muddatli vazifa
Eslatma, yaʼni activity — yozuvga bogʻlangan keyingi ish. Hujjat uni yozuvga biriktirilgan kuzatuv vazifasi deb ataydi. Eslatma chatterdan, kanban kartasidan, roʻyxat koʻrinishidan yoki alohida eslatmalar koʻrinishidan qoʻyiladi. Turlari bir nechta: vazifa, xat, qoʻngʻiroq, uchrashuv, hujjat yuklash, imzo va tasdiqlash berish.
Muddat rang bilan koʻrsatiladi: qizil — muddati oʻtgan, sariq yoki toʻq sariq — bugun, yashil — kelajakda, hujjat esa bugungi rangni ikki joyda turlicha atagan. Yuqori oʻng burchakdagi soat belgisi hamma ilovalar boʻyicha yigʻma roʻyxatni ochadi: kechikkan, bugungi va kelajakdagi eslatmalar sanab beriladi. Rahbar uchun bu kichik boshqaruv paneli: kim nimani kechiktirayotgani bir joyda koʻrinadi, shuning uchun alohida hisobot soʻrash shart boʻlmaydi.
Eslatmani qoʻyishda toʻrtta tugma bor: faqat rejalashtirish, rejalashtirib darhol bajarilgan deb belgilash, bajarib keyingisini rejalashtirish va bekor qilish. Bajarilgan eslatma oʻchib ketmaydi, uning turi, sarlavhasi va izohi chatterga yozuv boʻlib tushadi. Demak, nima qilingani keyin ham koʻrinadi. Eslatma turlarini sozlash mumkin: har tur uchun standart ijrochi, standart sarlavha va eslatma bajarilgandan keyin koʻrinib turishi belgilanadi. Eng foydali sozlama — zanjir: bir eslatma bajarilgach, keyingisi taklif qilinadi yoki avtomatik qoʻyiladi, vaqti esa kun, hafta yoki oyda, oldingi muddatdan yoki bajarilgan sanadan boshlab sanaladi. Gipotetik sozlama: «qoʻngʻiroq» bajarilgach, «xat» eslatmasi uch kundan keyin avtomatik rejalashtiriladi. Shunda har soʻrovdan keyin keyingi qadam oʻzi paydo boʻladi.
Discuss: yozuvga bogʻlanmagan muloqot
Chatter yozuv haqidagi gap uchun. Yozuvga bogʻliq boʻlmagan suhbat uchun Discuss ilovasi bor. Hujjat uni ichki muloqot ilovasi deb ataydi: xabar, izoh, fayl almashish va video qoʻngʻiroqlar shu yerda. Ilova alohida sahifada ham, har ilovada koʻrinadigan chat oynasi shaklida ham ishlaydi. Amalda chiziq oddiy: yozuvga oid gap chatterda, umumiy savol va jamoa eʼloni esa Discuss da yuritilsa, keyinroq ikki joyni kezib chiqish shart boʻlmaydi. Bu tahririyat fikri.
Asosiy boʻlimlar uchta: kiruvchi xabarlar, yulduzchalanganlar va tarix. Toʻgʻridan-toʻgʻri xabarda javob berish, belgi qoʻyish, mahkamlash, oʻqilmagan deb belgilash, tahrirlash va oʻchirish mumkin. Foydalanuvchi holati rang bilan koʻrinadi: yashil onlayn, toʻq sariq uzoqda, oq oflayn. Video qoʻngʻiroq uchun yigʻilish bor, unda ovozni oʻchirish, kamera, qoʻl koʻtarish va ekranni ulashish tugmalari bor.
Kanallar jamoa yoki mavzu boʻyicha suhbatlarni yigʻadi. Kanalning maxfiylik sozlamasi unga kim kira olishini belgilaydi: ruxsat etilgan guruh va avtomatik obuna boʻladigan guruhlar yoki boʻlimlar. Kanalga kontakt ham, mehmon ham qoʻshiladi, yon panelda yigirmadan koʻp suhbat mahkamlanganda esa tezkor qidiruv paydo boʻladi. Kanal chatterga ham ulanadi: izohda panjara belgisi bilan kanal nomi yozilsa, izohda havola paydo boʻladi va bosilsa, kanal suhbati ochiladi.
Bildirishnomalar yana bir yashirin joy: sukut boʻyicha Odoo har xabar, belgilash va kuzatiladigan yozuvdagi oʻzgarish uchun elektron xat yuboradi. Foydalanuvchi sozlamasida «Odoo ichida boshqarish» tanlansa, ular Discuss ning kiruvchi xabarlarida koʻrinadi. Kimdir pochtasini tozalashdan charchagan boʻlsa, sababi shu sozlamada boʻlishi mumkin.
Tayyor javoblar vaqtni tejaydi: foydalanuvchi qisqa soʻz yozadi, tizim uni uzun matnga almashtiradi, bu esa Live Chat, Discuss va chatterda ishlaydi. Standart holatda javob faqat yaratuvchiga ochiq, boshqalarga ochish uchun ruxsat etilgan guruh belgilanadi.
Odoo 20 da nima oʻzgardi
Odoo 20 ning chiqish eslatmalari chatter va Discuss uchun bir nechta oʻzgarishni roʻyxatga olgan. Qisqacha ular quyidagilar:
- Eslatmani odamga ham, rolga ham tayinlash mumkin; eslatma oynasi va chatterdagi koʻrinishi yaxshilangan.
- Xatni nusxa oluvchilar bilan yuborish mumkin, chatterga yozilgan xatda nusxa oluvchilar ham koʻrinadi.
- Chatterni suhbat yoki kuzatiladigan oʻzgarishlar boʻyicha filtrlash mumkin.
- Muhim xabarni chatterda mahkamlash mumkin.
- Discuss da kanallarni turkumlarga ajratish, sevimli kanallar, oʻqilmagan deb belgilash va soʻrovnomalar paydo boʻlgan.
- Gmail va Outlook plaginlari xatni kontakt, vazifa yoki murojaat chatteriga yozib qoʻyadi.
- Imzo soʻrovi eslatmalardan yuboriladi, imzolangach chatterga izoh tushadi.
Yangiliklar bir yoʻnalishga qaraydi: chatter yillar davomida toʻlib borgani sayin, kerakli gapni topish, vazifani odamga yoki rolga berish va tashqi xatni toʻliq koʻrinishda saqlash osonlashadi, bu tahririyat talqini. Ikki yangilik chatterning uzayishi muammosiga qaratilgan. Filtr suhbatni oʻzgarishlar daftaridan ajratadi, mahkamlash esa muhim xabarni qayta topishni osonlashtiradi. Gipotetik misol: ikki yil davom etgan buyurtmada kelishuv xabarini mahkamlab qoʻysangiz, yangi xodim uni yuzlab yozuv ichidan qidirib oʻtirmaydi.
Bu roʻyxat yangi hujjat sahifalariga hali toʻliq tushmagan. Chatter va Discuss sahifalari, masalan, filtr va mahkamlashni alohida tasvirlamaydi, shuning uchun aniq tugmalar joyi oʻz bazangizda koʻrilishi kerak.
Amalda nima qilish mumkin
Quyidagilar manbalardan chiqarilgan tahririyat fikri:
- Qoida kiriting: tashqariga xabar, ichkariga izoh. Xabar yuborishdan oldin kuzatuvchilar roʻyxatiga qarang.
- Vazifani suhbatda emas, muddatli eslatma sifatida qoʻying; bajarilganini belgilab boring.
- Yozuvga oid gapni yozuvning oʻzida qoldiring: Discuss ni umumiy savollar uchun, chatterni konkret hujjat uchun ishlating.
- Kuzatuvchilarni jamoa ichida kelishib oling: yozuvga kim bogʻlanishi kerak, kim yoʻq.
- Elektron xat bilan bildirishnoma koʻp kelayotgan xodimlar uchun Odoo ichida boshqarish sozlamasini yoqib koʻring.
Chatter yozishmani yozuvga bogʻlaydi, Discuss esa yozuvga bogʻlanmagan suhbatni yigʻadi. Ikkalasida ham asosiy xavf texnik emas: xabar bilan izohni almashtirish, kuzatuvchilarni koʻrmaslik va vazifani eslatmasiz qoldirish. Keyingi savol: sizning jamoangizda xabar bilan izoh orasidagi farqni hamma biladimi?
Asosiy atamalar
- Chatter
- Odoo dagi deyarli har yozuvning yonida turadigan muloqot oynasi. Unda xabar, izoh, eslatma, fayl va oʻzgarishlar tarixi boʻladi.
- Yozuv
- Odoo dagi bitta hujjat yoki karta: hisob-faktura, buyurtma, kontakt, murojaat va shunga oʻxshash.
- Kuzatuvchi
- Yozuv yangilanganda xabar oladigan foydalanuvchi yoki kontakt. Yozuvni yaratgan yoki unga tayinlangan odam oʻzi kuzatuvchi boʻladi.
- Xabar
- Chatterdan yuboriladigan va kuzatuvchilarning hammasiga yetadigan yozuv. Unga tashqi kontaktlar ham kiradi.
- Ichki izoh
- Faqat ichki foydalanuvchilarga koʻrinadigan yozuv. Mijozga ketmaydi, kelishuv va fikrlarni qoldirishga qulay.
- Eslatma
- Yozuvga bogʻlangan, muddati va ijrochisi bor keyingi ish. Odoo da uni activity deyishadi.
- Kanal
- Discuss dagi guruh suhbati. Jamoa yoki mavzu boʻyicha ochiladi va uni kimlar koʻrishi sozlanadi.
- Toʻgʻridan-toʻgʻri xabar
- Discuss dagi shaxsiy suhbat. Bir yoki bir nechta xodim bilan yoziladi va yozuvga bogʻlanmaydi.
- Tayyor javob
- Qisqa soʻzga biriktirilgan uzun matn. Soʻz yozilganda tizim uni toʻliq javobga almashtiradi.
- Bildirishnoma sozlamasi
- Foydalanuvchi oʻz xabarlarini elektron xat bilan olishini yoki Odoo ichida koʻrishini tanlaydigan sozlama.
Manbalar
Maqola quyidagi manbalarga tayanadi:
- Odoo 20.0 hujjatlari, Productivity: Discuss (kiruvchi xabarlar, toʻgʻridan-toʻgʻri xabarlar, yigʻilishlar, bildirishnoma sozlamalari). https://www.odoo.com/documentation/20.0/applications/productivity/discuss.html (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Odoo 20.0 hujjatlari, Productivity, Discuss: Chatter (tarix, kuzatuvchilar, ichki izoh, xabar, qidiruv, fayllar, integratsiyalar). https://www.odoo.com/documentation/20.0/applications/productivity/discuss/chatter.html (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Odoo 20.0 hujjatlari, Essentials: Activities (eslatma turlari, rang tizimi, zanjirlash). https://www.odoo.com/documentation/20.0/applications/essentials/activities.html (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Odoo 20.0 hujjatlari, Discuss: Use channels for team communication (kanallar, maxfiylik, qidiruv, chatterga ulash). https://www.odoo.com/documentation/20.0/applications/productivity/discuss/team_communication.html (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Odoo 20.0 hujjatlari, Discuss: Canned responses (qisqa soʻz va almashtiruvchi matn, ulashish). https://www.odoo.com/documentation/20.0/applications/productivity/discuss/canned_responses.html (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)
- Odoo 20 Release Notes, 2026-yil sentyabr: General (Activities, Chatter filter, Pin messages in the chatter, CC email recipients), Discuss, Mail plugins, Sign. https://www.odoo.com/odoo-20-release-notes (koʻrilgan: 20-oktabr, 2026)