Odoo Project: loyiha, vazifa, bosqich va shablonlar

Gipotetik holat: interyer ustaxonasida bir vaqtning oʻzida oʻnta buyurtma ketmoqda, birining oʻlchovi messenjerda, ikkinchisining eskizi qogʻozda, uchinchisining muddati esa rahbarning xotirasida turibdi. Ertalab har bir usta nima qilish kerakligini oʻzicha taxmin qiladi va ish tez-tez takrorlanib ketadi. Project ilovasi shu tarqoqlikni yigʻish uchun yaratilgan: har bir ish bitta joyda, bitta egasi va aniq muddati bilan turadi.

Loyiha: vazifalar joylashgan taxta

Odoo da loyiha vazifalar yigʻilgan alohida taxta boʻlib, vazifalar ustunlar boʻylab joylashadi va har ustun ishning bir bosqichini bildiradi. Ish oldinga siljisa, vazifani bir ustundan ikkinchisiga sichqoncha bilan sudrab oʻtkazish kifoya.

Odoo tayyor bosqichlarni bermaydi, shuning uchun yangi loyiha ochilgach nomlarni oʻzingiz kiritasiz, masalan «Yangi», «Jarayonda», «Mijozda tekshiruv». Odatda bosqichlar faqat shu loyihaga tegishli boʻladi, ish tartibi bir xil boʻlgan bir nechta loyiha uchun esa ularni umumiy qilish mumkin.

Ilovaning rasmiy taʼrifi qisqa: u davom etayotgan loyihalarni boshqaradi, vazifalarni rejalashtiradi, hamkasblarga topshiriq beradi va loyihaning foydaliligini kuzatib boradi. Bosqichga yana bir vazifa yuklash mumkin: vazifa «Tayyor» ustuniga tushganda mijozga xat yoki qisqa xabar oʻzi ketishi uchun bosqich sozlamalarida shablon tanlanadi. Shunda mijoz «ishim qayerga yetdi» deb soʻrab turmaydi.

Bosqichni tahrirlashda ustunni yigʻib qoʻyish ham mumkin: yigʻilgan bosqich va undagi vazifalar taxtada koʻrinmaydi. Bu tugagan ishlar ustunini koʻzdan olib tashlash uchun qulay. Bosqichdagi barcha vazifani bir amalda arxivga olish ham mumkin, shunda taxta faqat tirik ishlarni koʻrsatadi.

Bosqich va holat: ikki xil oʻlchov

Koʻpchilik bu ikkisini aralashtiradi. Bosqich vazifa taxtadagi qaysi ustunda turganini koʻrsatadi, holat esa shu bosqich ichida ish qanday ketayotganini aytadi.

Bosqichlarni oʻzingiz yaratasiz, holatlarni esa oʻzgartirib boʻlmaydi. Ularning beshtasi bor: jarayonda, oʻzgarish soʻralgan, tasdiqlangan, bekor qilingan va bajarilgan. Odoo da bu nomlar inglizcha chiqadi, maqolada esa maʼnosi bilan beriladi.

Bitta qoidani bilish muhim. «Oʻzgarish soʻralgan» va «tasdiqlangan» holatlari vazifa boshqa bosqichga oʻtishi bilan oʻchadi va vazifa yana «jarayonda» holatiga qaytadi. «Bajarilgan» va «bekor qilingan» esa bosqichga bogʻliq emas, ular vazifani yopadi. Masalan, eskiz «Mijozda tekshiruv» ustunida turibdi va mijoz tuzatish soʻradi. Siz holatni «oʻzgarish soʻralgan» qilasiz, vazifa esa oʻz ustunida qoladi.

Vazifa qanday paydo boʻladi

Vazifani qoʻlda yaratish mumkin: sarlavha va masʼulni yozish yetarli, qolganini keyin toʻldirasiz. Vazifa shaklida teglar, mijoz, ajratilgan vaqt va muddat ham bor, mijoz maydoni esa faqat hisob-kitob qilinadigan loyihalarda koʻrinadi.

Vazifa nomiga qisqa belgilar qoʻshib, ajratilgan soat, teg, masʼul va ustuvorlikni bir yoʻla kiritish ham mumkin, faqat tartibga rioya qilish kerak: avval nom, keyin soat, teg, masʼul va oxirida ustuvorlik. Yaratilgan vazifaning ustuvorligi, soati, masʼuli va holatini taxtadagi kartaning oʻzidan oʻzgartirsa boʻladi. Katta loyihada vazifalarni roʻyxat yoki Gantt koʻrinishida yaratish qulayroq.

Vazifa oʻzi ham keladi. Loyihaga alohida elektron pochta manzili biriktirilsa, unga kelgan har bir xat vazifaga aylanadi: yuboruvchi mijoz maydoniga, mavzu vazifa nomiga, matn tavsifga tushadi, xatda koʻrsatilgan Odoo foydalanuvchilari esa vazifa kuzatuvchisi boʻladi. Sayt formasi ham shunday ishlaydi, agar Website ilovasi oʻrnatilgan boʻlsa.

Katta ishni boʻlish va tartibga solish

Loyiha kattalashgan sari taxtada oʻnlab karta toʻplanadi va ularni tartibga solish uchun toʻrtta vosita bor: kichik vazifalar, bogʻliqlik, takrorlanuvchi vazifa va muhim bosqichlar. Har birini kerak joyda ishlatish, ortiqcha murakkablashtirmaslik muhim.

Vazifa katta boʻlsa, uni kichik vazifalarga boʻling. Hujjat uch holatni sanaydi: ish hajmi katta, qadamlar ketma-ket yoki qismlar turli loyiha va odamlarga tegishli. Asosiy vazifa ota, kichiklari bola deb ataladi, ota vazifada esa kichiklarga ajratilgan soat ham, sarflangan vaqt ham alohida koʻrinadi.

Ishlar orasida tartib kerak boʻlsa, bogʻliqlik qoʻyiladi va bitta vazifa boshqasi tugamaguncha boshlana olmaydi. Kutayotgan vazifa «Waiting» holatiga tushadi va oldingi vazifa tasdiqlanmaguncha, bekor qilinmaguncha yoki bajarilmaguncha jarayonga oʻtmaydi. Bogʻliqlikni vazifa shaklidan yoki Gantt jadvalida strelka tortib oʻrnatish mumkin, funksiya esa loyiha sozlamalarida avval yoqiladi.

Gipotetik misol: eshikni boʻyash tugamaguncha laklash boshlanmaydi, lak qurimaguncha esa uni mijozga topshirib boʻlmaydi. Uch vazifa zanjir boʻlib turadi. Boʻyoqchi oʻz vazifasini yopmaguncha lakchi taxtada «kutmoqda» belgisini koʻradi va bekorga kelmaydi.

Takroriy ishlar uchun takrorlanuvchi vazifa bor, masalan haftalik yigʻilish yoki oylik hisobot. Oldingi vazifa bajarilsa yoki bekor qilinsa, yangisi oʻzi paydo boʻladi va birinchi bosqichga tushadi. Nomi, tavsifi, masʼullari, mijozi va teglari koʻchadi, muddat esa belgilangan oraliqqa suriladi. Kichik vazifalar, vaqt yozuvlari va yozishmalar koʻchmaydi.

Uzun loyihalarda muhim bosqichlar ham qoʻyiladi: bular tugashdan oldin erishilishi kerak boʻlgan asosiy nuqtalar. Unga bogʻlangan barcha vazifa bajarilgan yoki bekor qilingan boʻlsa, muhim bosqich oʻzi «erishildi» deb belgilanadi. Shuningdek u mijozdan bosqichma-bosqich toʻlov olishga asos boʻla oladi: bosqichga sotuv buyurtmasidagi ulush biriktirilsa, bosqich yopilishi bilan buyurtmaning shu ulushi yetkazilgan hisoblanadi.

Gipotetik misol. Oshxona mebeli loyihasida uchta muhim bosqich qoʻyilgan: oʻlchov, ishlab chiqarish va oʻrnatish, har biriga bir nechta vazifa bogʻlangan. Oʻlchov vazifalari yopilishi bilan birinchi bosqich yashil rangga kiradi, muddati oʻtib ketgan bosqich esa qizil boʻlib turadi. Rahbar uchun bu butun roʻyxatni oʻqimasdan loyiha holatini bilishning tez yoʻli.

Loyiha holatini koʻrsatuvchi panel

Loyihaning yuqori satriga boshqaruv panelini qoʻshish mumkin: u vazifalar sonini, bajarilganlarini, yozilgan va rejalangan soatlarni hamda muhim bosqichlarni bir joyga yigʻadi. Yonida vazifalar vaqt oʻtishi bilan qanday kamayayotganini koʻrsatadigan hisobot ham bor. Panelda koʻrinadigan narsalar oʻrnatilgan ilovalarga bogʻliq, masalan vaqt hisobi ilovasi boʻlmasa, tegishli blok chiqmaydi.

Panelda loyiha yangilanishi yozuvi ham bor va u davriy yigʻilishda loyihaning suratini olishga oʻxshaydi. Yozuvda holat tanlanadi: yoʻlida, xavf ostida, yoʻldan chiqqan, toʻxtatilgan yoki tugagan. Soʻng qoʻlda tugallanish foizi va izoh kiritiladi. Tanlangan holat loyiha kartasida rangli nuqta boʻlib chiqadi, shuning uchun rahbar oʻnlab loyiha ichidan eʼtibor kerak boʻlganini darrov topadi.

Shablon: oʻxshash loyihani qayta yigʻmaslik

Bir xil loyiha har safar boshlanganda bir xil vazifalarni qayta yozish ortiqcha mehnat, shablon esa shuni yoʻqotadi. Mavjud loyiha shablonga aylantiriladi va undagi bosqichlar, vazifalar hamda kichik vazifalar sozlamalari bilan birga koʻchadi.

Ikki ehtiyot qoidasi bor. Birinchisi: shablonga aylantirilgan asl loyiha arxivga tushadi, shuning uchun uni ishlatishda davom etmoqchi boʻlsangiz, avval nusxa oling. Ikkinchisi: rejalashtirilgan sanalar shablonga oʻtmaydi va ularni shablon yaratilgach qoʻlda yozasiz.

Shablondagi vazifalarga rollar biriktiriladi, masalan «dizayner» yoki «montajchi». Yangi loyiha yaratilganda har rol uchun odam tanlanadi va vazifalar toʻgʻri kishilarga oʻzi taqsimlanadi.

Sanalar ham shablondan hisoblanadi. Shablonda birinchi vazifa loyiha boshlanishidan ikki kun keyin turgan boʻlsa, yangi loyiha 10-kunga qoʻyilganda u oʻzi 12-kunga tushadi va qolganlari shu tartibda siljiydi. Boshlanish sanasi kiritilmasa, Odoo bugungi kunni asos qiladi. Raqamlar gipotetik, mexanizm esa hujjatdagidek. Shablonni sotiladigan xizmatga ham bogʻlash mumkin va shu xizmat sotilganda yaratiladigan loyiha shablon asosida quriladi.

Odoo 19 va 20 da nimalar qoʻshildi

Rasmiy yangiliklar roʻyxatiga koʻra, 19 versiya shablonlarni, 20 versiya esa jamoa rollari va mijoz bilan ishlashni olib keldi. Quyidagi jadvalda faqat shu roʻyxatda aytilganlar keltirilgan.

Roʻyxatda ikki yoʻnalish koʻrinadi. Birinchisi rejalashtirish: shablon sanalari, taqvimda sudrab rejalash va moslashuvchan jadvalda ishlaydigan xodimlar uchun avtomatik reja ishni boshdan qoʻlda chizishdan qutqaradi. Ikkinchisi mijoz bilan ishlash: 19 da yopiq loyihani portalga ulashish paydo boʻlgan boʻlsa, 20 da mijozni kuzatuvchi qilmay turib ham loyihaga kiritish va vazifa tarixini unga koʻrsatish mumkin.

Kuzatuvchi bilan hamkor farqi rasmiy yangiliklarda qisqa aytilgan: hamkorlar kuzatuvchilardan ajratildi va mijoz kuzatuvchi qilib qoʻshilmasdan ham loyihani portalda koʻra oladi. Ochiq Project hujjatlarida bu tushuncha alohida sahifa sifatida topilmadi, shuning uchun uning sozlamalarini oʻz bazangizda tekshirib olish kerak boʻladi.

Amalda nima qilish mumkin

Bu bandlar hujjat talabi emas, manbalardan chiqarilgan tahririyat mulohazasi.

1. Bosqichlarni qisqa va ish yoʻnalishiga mos yozing, nom ishning qayerda ekanini aytsin, kimning javobgarligini emas.
2. Bosqich bilan holatni ajrating: «tasdiqlandi» yoki «oʻzgarish kerak» qarori holatda turadi, bosqichda emas.
3. Takrorlanadigan loyihaning birinchi toʻliq nusxasini shablonga aylantiring, ammo avval asl loyihadan nusxa olib qoʻying.
4. Bogʻliqlikni faqat haqiqiy ketma-ketlikka qoʻying, chunki ortiqcha bogʻliqlik taxtani qotirib qoʻyadi.
5. Tugagan ishlar ustunini yigʻib qoʻying yoki arxivlang, shunda taxtada faqat hozir ketayotgan ishlar qoladi.
6. Mijozdan keladigan soʻrovlar uchun pochta manzili yoki sayt formasini loyihaga ulang, shunda ular qoʻlda koʻchirilmaydi.