Qisqacha: Oʻzbekiston saytlaridagi reklama tarmoqlari ulushini ochiq kuzatuvchilar saytning ochiq kodidagi belgilar boʻyicha sanaydi. Ikki kuzatuvchi Google mahsulotlari yetakchi ekaniga kelishadi, lekin Yandex tarmogʻining hajmini turlicha baholaydi. Reklama beruvchining kodi ham, noshirning kodi ham bir toifaga tushishi mumkin, shuning uchun ulushni noshirlar tanlovi deb oʻqib boʻlmaydi. Aniq qaror uchun rasmiy shartlarni va saytning oʻz maʼlumotini tekshirish kerak.
Ikki ochiq kuzatuvchi bitta mamlakat saytlariga qarab turlicha javob beradi. WMtips 2026-yil uchun Oʻzbekiston saytlarining taxminan 11 foizida reklama platformasi aniqlangan deb yozadi va ularning orasida Google AdSense 38,1, Google Ads 25,2, Yandex reklama tarmogʻi 19,8 foizni egallaydi. BuiltWith esa Yandex tarmogʻini 435 saytda, AdSense tarmogʻini 508 saytda, DoubleClick tegini 4 939 saytda topgan. Ikkala sahifa avtomatik tekshiruv ortida turadi, shuning uchun raqamlar qidiruv natijasidagi parchalardan olindi va taxminiy deb oʻqilishi kerak.
Bu raqamlar nimani sanaydi
BuiltWith oʻzini shunday tanishtiradi: sayt chiqaradigan belgilarni topib texnologiyani aniqlaydi, internetni Google kabi indekslaydi va roʻyxatdan oʻtgan domenlarning barchasini qamrab olishga intiladi. Demak, vosita sayt kodida koʻrinib turgan narsani sanaydi. Saytda reklama kodi bor-yoʻqligi maʼlum boʻladi, lekin u qancha reklama koʻrsatgani va qancha daromad keltirgani maʼlum boʻlmaydi.
Bundan ikkita cheklov chiqadi. Koʻrinmaydigan texnologiya hisobga kirmaydi. Aniqlangan kod esa faol ishlayotganini ham anglatmaydi, chunki sayt egasi eski kodni olib tashlamagan boʻlishi mumkin. Bu tahririyat xulosasi, manbalarda bunday xatolar ulushi topilmadi.
Reklama tarmogʻi belgisi ikki xil sayt egasiga tegishli
Reklama texnologiyalari toifasida ikki tomon aralashib ketadi. Biri saytida boshqalarning reklamasini koʻrsatib daromad oladi, yaʼni noshir. Ikkinchisi oʻz reklamasi natijasini oʻlchash uchun saytiga kod qoʻyadi, yaʼni reklama beruvchi. Rasmiy hujjatlar bu farqni aniq koʻrsatadi.
| Aniqlangan belgi | Kod kimning saytida turadi | Rasmiy hujjatdagi tavsif |
|---|---|---|
| Google AdSense | Noshir | Noshirlarga oʻz onlayn kontentidan daromad olish imkonini beradi |
| Google Ad Manager, eski nomi DoubleClick | Asosan noshir, lekin eski brend ikki tomonni qamragan | 2018-yilda DoubleClick reklama beruvchi mahsulotlari Google Marketing Platformga, noshir mahsulotlari Google Ad Managerga birlashtirildi |
| Google Ads tegi | Reklama beruvchi | Sayt egasining kodi reklama bosilgandan keyingi harakatni, masalan xarid yoki roʻyxatdan oʻtishni qayd qiladi |
| Yandex reklama tarmogʻi | Noshir | Reklama sayt, ilova, Telegram kanal va bloger kontentida joylashadi |
Xulosa shunday: saytda Google Ads yoki DoubleClick belgisi boʻlsa, bu sayt reklama koʻrsatayotganini emas, koʻpincha uning egasi reklama berayotganini bildirishi mumkin. Aniqlash vositasi tegni qaysi tomonga tegishli deb ajratmasa, «Google Ads 25,2 foiz» raqamini noshirlar tanlovi deb oʻqish xato boʻladi. WMtips bunday ajratishni qilishini tasdiqlovchi maʼlumot topilmadi.
Ikki kuzatuvchi, ikki xil oʻlcham
| Koʻrsatkich | WMtips, 2026 | BuiltWith |
|---|---|---|
| Google AdSense | 38,1%, reklama aniqlangan saytlar ichida | 508 sayt |
| Yandex reklama tarmogʻi | 19,8% | 435 sayt, aniqlashlarning 3,73% |
| Google Ads yoki DoubleClick | Google Ads 25,2% | DoubleClick 4 939 sayt, 42,37% |
| Yandex va AdSense nisbati | taxminan 0,52 | taxminan 0,86 |
Ikkala manba Google mahsulotlari yetakchi ekaniga kelishadi. Yandex ham ikkalasida sezilarli, ammo ulushi turlicha: WMtips uni AdSense hajmining taxminan yarmi deb koʻrsatsa, BuiltWith deyarli teng deydi. Sabab oddiy: har vosita boshqa saytlar toʻplamini koʻradi, boshqa teglarni qidiradi va boshqa maxrajga boʻladi. BuiltWith foizlarini tekshirsak, 4 939 ni 42,37 foizga boʻlganda taxminan 11 657, 435 ni 3,73 foizga boʻlganda taxminan 11 662 chiqadi. Yaʼni maxraj mamlakatdagi sayt soni emas, aniqlashlarning umumiy soni, taxminan 11 660.
Gipotetik misol. WMtips foizlarini tasodifiy tanlangan 1 000 saytga qoʻllasak, 110 tasida reklama platformasi bor. Ularning taxminan 42 tasida AdSense, 28 tasida Google Ads, 22 tasida Yandex tarmogʻi aniqlanadi. Foizlar bir-birini qoplashi mumkin, chunki sayt bir necha tarmoqdan foydalanadi, qolgan 890 saytda esa reklama platformasi topilmagan. Demak, «Oʻzbekiston saytlarining 20 foizi Yandex tarmogʻida» degan gap notoʻgʻri. Toʻgʻrisi: reklama platformasi aniqlangan saytlarning taxminan beshdan biri.
Google noshirlar uchun nimani ochiq qiladi
AdSense uchun roʻyxatdan oʻtish mumkin boʻlgan hududlar roʻyxatining Yevropa, Yaqin Sharq va Afrika boʻlimida Oʻzbekiston bor. Ariza beruvchi kamida 18 yoshda boʻlishi va saytning HTML manbasiga kirish huquqiga ega boʻlishi kerak. Toʻlov usullari jadvalida ham Oʻzbekiston uchun alohida qator mavjud, qaysi usul ochiqligini shu rasmiy jadvaldan tekshirish kerak. Roʻyxat va jadval oʻzgarishi mumkin, shuning uchun ariza berishdan oldin sahifani qayta ochish maʼqul.
Til sharti: oʻzbek tilidagi sayt uchun muhim
AdSense tarmogʻining qoʻllab-quvvatlanadigan tillar roʻyxatida 50 til bor, rus tili ularning orasida, oʻzbek tili esa yoʻq. Google noshirlar qoidalari esa asosiy mazmuni qoʻllab-quvvatlanmaydigan tilda yozilgan sahifalarga reklama kodini qoʻyishni ruxsat etmaydi. Demak, sahifalari asosan oʻzbekcha yozilgan sayt AdSense uchun muammoga duch kelishi mumkin. Roʻyxat vaqt oʻtishi bilan oʻzgarishi mumkin, shuning uchun uni ariza berishdan oldin Google sahifasida qayta tekshirish kerak.
Bu AdSense raqamlarini oʻqishga ham taʼsir qiladi. Aniqlangan AdSense kodlarining qancha qismi rus tilidagi, qanchasi oʻzbek tilidagi saytlarda ekanini ochiq kuzatuvchilar ajratib bermaydi. Shuning uchun «Google reklama tarmogʻi oʻzbek auditoriyasiga ham teng yetadi» degan xulosa raqamlardan chiqmaydi. Bu tahririyat ogohlantirishi, tasdiqlangan farq emas.
Yandex tarmogʻiga ulanish: rasmiy hujjat nima deydi
Yandex yordam sahifasi tarmoqni shunday tasvirlaydi: reklama sayt, mobil ilova, Telegram kanal va bloger kontentida koʻrsatiladi, koʻrsatuvni auksion belgilaydi, unda Yandex Direct va yana oʻndan ortiq reklama tizimi qatnashadi. Kompaniya 2025-yil sentabrida tarmoqda 600 mingdan ortiq reklama beruvchi borligini yozadi. Bu Yandexning oʻz maʼlumoti, mustaqil tasdiqi yoʻq.
Sayt uchun ulanish tartibi qisqa: roʻyxatdan oʻtish formasi, saytni qoʻshish va moderatsiya, odatda bir kundan kam vaqt oladi. Rossiya, Belarus va Ukrainadan boshqa mamlakat rezidenti jismoniy shaxslar tarmoq ofertasini qabul qiladi. Mukofot AQSH dollarida bank hisobiga yoki Payoneer orqali toʻlanadi, soliqlarni esa hamkorning oʻzi oʻz mamlakati qonuniga koʻra toʻlaydi. Hujjat uchun pochta manzili, lotin harflarida yozilgan bank rekvizitlari va yashash joyini tasdiqlovchi hujjat kerak.
Bu sahifada Oʻzbekiston nomi bilan tilga olinmagan. Faqat Qozogʻiston va Armaniston tilga olingan, qolganlari oferta havolasiga yuborilgan. Video hamkorlar uchun kuniga kamida 10 000 Rossiyadan foydalanuvchi talabi qoʻyilgan, oddiy sayt uchun bunday talab oʻqilgan sahifada koʻrsatilmagan. Shuning uchun Oʻzbekiston saytining aniq shartlarini ofertadan va Yandex qoʻllab-quvvatlashidan tekshirish zarur.
Qidiruv ulushi bilan solishtirish
Yandex tarmogʻining saytlardagi ulushini uning qidiruvdagi ulushi bilan aralashtirmaslik kerak. StatCounter 2026-yil sentabr uchun Oʻzbekistonda Google qidiruv ulushini 76,31, Yandex ulushini 21,45 foiz deb koʻrsatgan. WMtips koʻrsatgan 19,8 foiz esa qidiruv emas, saytlardagi reklama kodi ulushi, yaʼni boshqa oʻlchov. Ikki raqamning yaqinligi tasodif boʻlishi mumkin, ular oʻrtasida sabab-oqibat aloqasi isbotlanmagan.
Shunga qaramay, qidiruv ulushi muhim bir narsani eslatadi. Yandex Oʻzbekistonda marginal oʻyinchi emas, shuning uchun reklama beruvchi uchun uning tarmogʻi eʼtiborga loyiq. Noshir uchun esa ikki tarmoqning shartlari quyidagicha farq qiladi.
| Savol | Google AdSense | Yandex reklama tarmogʻi |
|---|---|---|
| Oʻzbekistonda roʻyxatdan oʻtish | Hududlar roʻyxatida Oʻzbekiston bor | Oʻzbekiston nomi bilan tilga olinmagan, shartlar ofertada |
| Sayt tili | Oʻzbek tili roʻyxatda yoʻq, rus tili bor | Til talabi oʻqilgan sahifada koʻrsatilmagan |
| Toʻlov | Toʻlov usullari jadvalida Oʻzbekiston qatori bor | AQSH dollarida, bank hisobi yoki Payoneer orqali |
| Soliq | Bu maqolada tekshirilmadi | Hamkor oʻz mamlakati qonuniga koʻra oʻzi toʻlaydi |
Ikki tarmoqni bitta saytda ishlatish mumkinmi
Google qoidalari Google boʻlmagan reklamani AdSense reklamasi bilan bir saytda va hatto bir sahifada joylashtirishga ruxsat beradi. Cheklov boshqa joyda: sahifada reklama mazmundan koʻp boʻlmasligi kerak, joylashuv esa Google qoidalariga mos boʻlishi shart. Demak, noshir uchun savol «yoki-yoki» emas. Savol shunday: har tarmoq qaysi auditoriyaga yetadi va ularning shartlarini birga bajarish mumkinmi. Bu yerda ikki tarmoqning shartnoma majburiyatlari bir-biriga zid kelmasligini noshirning oʻzi tekshirishi kerak.
Ads.txt: noshir tarmogʻini ochiq yozadigan fayl
Aniqlash vositasining taxminiga qaraganda ishonchliroq yoʻl bor. IAB Tech Lab ads.txt standartini yaratgan: noshir oʻz reklama joyini sotishga ruxsat berilgan kompaniyalarni ochiq eʼlon qiladi, xaridor esa soxta joy sotilmayotganini tekshiradi. Standartning 1.1 versiyasi 2022-yil avgustida chiqqan. AdSense yordam sahifasiga koʻra fayl saytning asosiy papkasida, yaʼni sayt.uz/ads.txt manzilida turadi va har bir qator bitta ruxsatli sotuvchini bildiradi. Faylni ishlatish majburiy emas, lekin tavsiya etiladi, nuqson esa AdSense hisobida ogohlantirish chiqaradi.
Bu reklama beruvchi uchun ham foydali. Reklama joylashtirmoqchi boʻlgan saytning ads.txt faylini brauzerda ochib, saytning qaysi tarmoqlarga ruxsat berganini koʻrish mumkin. Fayl yoʻq boʻlsa, buni xato deb emas, signal deb oling.
Amalda nima qilish mumkin
Quyidagilar manbalardan chiqarilgan tahririyat xulosasi.
- Ulushni raqam sifatida emas, oraliq sifatida yozing: «Google yetakchi, Yandex jiddiy ikkinchi yoki uchinchi oʻrinda», aniq foizsiz.
- Google Ads va DoubleClick belgilarini noshirlar tanlovi deb oʻqimang. Ular reklama beruvchilar kodi boʻlishi mumkin.
- Noshir boʻlsangiz, AdSense va Yandex tarmogʻining rasmiy shartlarini, toʻlov usulini va soliq majburiyatini alohida solishtiring.
- Reklama beruvchi boʻlsangiz, Yandex tarmogʻi saytdan tashqari Telegram kanalga va blogerga ham chiqishini hisobga oling.
- Rejada saytning ads.txt faylini tekshiring va faqat aniqlash vositasining taxminiga tayanmang.
Aniqlash vositalari bozorni kuzatishda foydali, ammo ularning raqami oʻlchov asbobining nimani koʻrishiga bogʻliq. Bir manbaning foizini mamlakat haqiqati deb takrorlash hali ham keng tarqalgan xato.
Oddiy tilda yakun: ochiq kuzatuvchilar saytlardagi reklama kodlarini sanaydi, lekin kod reklama beruvchiniki yoki noshirniki boʻlishi mumkin. Shuning uchun ularning foizi bozor haqiqati emas, faqat taxminiy koʻrsatkich. Aniq qaror uchun rasmiy shartlar va saytning oʻz maʼlumoti kerak.
Asosiy atamalar
- Reklama tarmogʻi
- Reklama beruvchilar bilan saytlarni bogʻlaydigan tizim. Reklama beruvchi toʻlaydi, sayt egasi reklamani koʻrsatib daromad oladi.
- Noshir
- Oʻz saytida yoki ilovasida boshqalarning reklamasini koʻrsatib daromad oladigan egasi.
- Reklama beruvchi
- Oʻz mahsulotini reklama qiladigan va buning uchun toʻlaydigan kompaniya.
- Google AdSense
- Google xizmati: sayt egasi unga ulanib, oʻz saytida Google reklamasini koʻrsatadi va daromad oladi.
- DoubleClick
- Google reklama texnologiyalarining eski brendi. 2018-yilda uning mahsulotlari boshqa nomlar ostida birlashtirildi.
- Yandex reklama tarmogʻi
- Yandex tarmogʻi: saytlar, ilovalar, Telegram kanallari va blogerlar kontentida reklama koʻrsatadi.
- Teg
- Sayt sahifasiga qoʻyiladigan kichik kod. U tashrifni yoki foydalanuvchi harakatini qayd qiladi.
- Aniqlash vositasi
- Saytning ochiq kodiga qarab qaysi texnologiya ishlatilayotganini topadigan va sanaydigan xizmat. Masalan, BuiltWith.
- Ads.txt
- Noshirning saytida turadigan ochiq fayl. Unda reklama joyini sotishga ruxsat berilgan kompaniyalar roʻyxati yoziladi.
- Maxraj
- Foiz hisoblanadigan umumiy son. Maxraj boshqacha boʻlsa, bir xil son ham boshqa foiz beradi.
Manbalar
Maqola quyidagi manbalarga tayanadi:
- Google AdSense Help, Where you can sign up for AdSense (hududlar roʻyxati) va AdSense payment options (toʻlov usullari jadvali). Sahifalar 2026-yil 24-oktabrda ochildi. https://support.google.com/adsense/answer/13402307 (koʻrilgan: 24-oktabr, 2026)
- Google AdSense Help, Eligibility requirements for AdSense va About AdSense: yosh va saytning HTML manbasiga kirish talabi hamda AdSense taʼrifi. https://support.google.com/adsense/answer/9724 (koʻrilgan: 24-oktabr, 2026)
- Yandex, Рекламная сеть Яндекса: справка для партнёров va Подключение к Рекламной сети Яндекса. Tarmoq taʼrifi, auksion, ulanish va video hamkor talablari. https://yandex.ru/support/partner/ru/ (koʻrilgan: 24-oktabr, 2026)
- Yandex, Сотрудничество с физическими лицами — резидентами других стран (toʻlov, hujjat va soliq qoidalari). https://yandex.com/support/partner/ru/payments/with-other-individuals.html (koʻrilgan: 24-oktabr, 2026)
- Google, Introducing simpler brands and solutions for advertisers and publishers, DoubleClick Publishers blogi, 2018-yil 27-iyun. https://doubleclick-publishers.googleblog.com/2018/06/new-advertising-brands.html (koʻrilgan: 24-oktabr, 2026)
- Google Ads Help, About conversion tracking: sayt egasi joylaydigan Google tegi harakatni qayd qilishi. https://support.google.com/google-ads/answer/1722022 (koʻrilgan: 24-oktabr, 2026)
- IAB Tech Lab, Ads.txt: Authorized Digital Sellers, 1.1 versiya (2022-yil avgust), sahifa 2026-yil 14-sentabrda yangilangan. https://iabtechlab.com/ads-txt/ (koʻrilgan: 24-oktabr, 2026)
- BuiltWith, Frequently Asked Questions: texnologiyalarni aniqlash usuli. https://builtwith.com/faq (koʻrilgan: 24-oktabr, 2026)
- BuiltWith, Advertising Usage Distribution in Uzbekistan. Sahifa avtomatik tekshiruv ortida, raqamlar qidiruv natijasidagi parchadan olingan, taxminiy. https://trends.builtwith.com/ads/country/Uzbekistan (koʻrilgan: 24-oktabr, 2026)
- WMtips, Advertising technologies in Uzbekistan. Sahifa avtomatik tekshiruv ortida, raqamlar qidiruv natijasidagi parchadan olingan, taxminiy. https://www.wmtips.com/technologies/advertising/country/uz/ (koʻrilgan: 24-oktabr, 2026)
- Google AdSense Help, About ads.txt: fayl joyi, qator formati va ogohlantirishlar. https://support.google.com/adsense/answer/12171612 (koʻrilgan: 24-oktabr, 2026)
- Google AdSense Help, Supported languages (50 til roʻyxati) va Google Publisher Policies (qoʻllab-quvvatlanmaydigan til qoidasi). https://support.google.com/adsense/answer/9727 (koʻrilgan: 24-oktabr, 2026)
- StatCounter Global Stats, Search Engine Market Share in Uzbekistan, 2026-yil sentabr: Google 76,31, Yandex 21,45 foiz. https://gs.statcounter.com/search-engine-market-share/all/uzbekistan (koʻrilgan: 24-oktabr, 2026)
- Google AdSense Help, Using AdSense with other ad networks: Google boʻlmagan reklamani bir saytda joylashtirish qoidalari. https://support.google.com/adsense/answer/9728 (koʻrilgan: 24-oktabr, 2026)